Zuivelbedrijf zuivert afvalwater met eerste ‘moving bed biofilm reactor’ in Nederland

Bioreactor en buffertank FrieslandCampina Maasdam

Zuivelproducent FrieslandCampina heeft voor de zuivering van het afvalwater van zijn fabriek in Maasdam een ‘moving bed biofilm reactor’ in gebruik genomen. Deze biologische zuivering werkt met kunststof dragermateriaal waarop de zuiverende micro-organismen als een biofilm groeien. Daardoor kan de installatie zeer compact blijven. Bij de zuivelfabriek in Maasdam is een bestaande opslagtank omgebouwd tot bioreactor. Volgens leverancier Triqua is het de eerste industriële toepassing van deze technologie op deze schaal in Nederland.

Terugdringen afvalwaterkosten

FrieslandCampina produceert in Maasdam onder meer fruityoghurt, yoghurtdrank en vla, onder de merken Vifit, Optimel, Mona en Campina. Het afvalwater, gemiddeld 1000 m3 per dag, werd voorheen ongezuiverd geloosd op het riool, waarna het werd behandeld bij de rwzi Zwijndrecht. Vanwege de stijgende zuiveringslasten zocht FrieslandCampina naar manieren om de afvalwaterkosten te reduceren. 

Biofilm groeit op kunststof dragermateriaal

Volgens Hans Ramaekers van leverancier Triqua zijn in een voorstudie verschillende biologische en fysisch-chemische technieken bestudeerd, maar kwam de MBBR-technologie al snel naar voren. MBBR is een zogenaamd slib-op-dragersystreem, waarbij de dragers - een soort kunststof brokjes met een groot oppervlak - vrij door de zuiveringstank zweven. Op het oppervlak van de brokjes groeien de bacteriën en die breken de vervuiling af in het afvalwater. Een beluchter zorgt ervoor dat het dragermateriaal continu beweegt zodat overmatige aanwas van bacteriën weer wordt los geschuurd.

Zuiveringsslib blijft in reactor

Het grote voordeel is dat de bacteriën aan de dragers hechten en dus veel beter in de tank blijven en er geen uitgebreid recirculatiesysteem nodig is om uitspoelend slib weer terug in de reactor te krijgen. Daardoor kan deze biologische zuivering veel compacter worden gebouwd dan een klassieke installatie en is economisch gunstig, robuust en onderhoudsvriendelijk, zo vertelt Ramaekers. Het systeem biedt daarnaast voordelen in industriële afvalwaterzuiveringen waarin het actief slib moeilijk bezinkt, zoals bij sommige toepassingen in de voedingsmiddelenindustrie.

Organische stoffen verwijderen, maar water niet te dun maken

Ramaekers vertelt dat de MBBR bij FrieslandCampina in beeld kwam om de grote bulk van de verontreinigingen aan organische stoffen te zuiveren. Het was ook niet de bedoeling om het water te vergaand te reinigen want dan zou het geloosde water weer ‘te dun’ worden voor de rwzi. Een pre voor de MBBR-technologie was dat deze vrij eenvoudig in de bestaande infrastructuur kon worden ingepast. FrieslandCampina had in Maasdam al twee opslagtanks voor afvalwater, waarvan er een is omgebouwd tot bioreactor.

Proefopstelling, opstarten en oplevering

Triqua heeft eerst in het eigen lab in Wageningen een ‘pilot-plant’ onderzoek uitgevoerd, waar het systeem is uitgetest met afvalwater uit Maasdam. Vorig jaar is begonnen met het bouwen en opstarten van de bioreactor op locatie. Na de fijne afstemming van de biologie in de reactor, is de zuivering in 2010 officieel opgeleverd. De installatie heeft een capaciteit van 66 m3 per uur, ruim voldoende voor de 1000 m3 afvalwater die de zuivelfabriek in Maasdam gemiddeld produceert. Zelfs toekomstige groei van de productie kan worden opgevangen. 

Geschikt voor niet al te zwaar verontreinigd afvalwater

Het is volgens Triqua de eerste keer dat dit systeem in Nederland op deze schaal wordt toegepast. Toch is het een bekende, gepatenteerde technologie, zegt watertechnoloog Ramaekers. Op verschillende plaatsen in de wereld wordt deze al ingezet, onder meer veelvuldig in de papier- en voedingsmiddelenindustrie en voor huishoudelijke toepassingen, Volgens hem wordt in Nederland al snel gedacht aan een conventionele actiefslibinstallatie.

Upgraden van bestaande zuivering

Wereldwijd rekenen analisten op een vervijfvoudiging van het aantal MBBR’s in de komende decennia. Triqua verwacht ook in Nederland een groei van het aantal installaties voor industrieel afvalwater. Volgens Ramaekers biedt MBBR namelijk de mogelijkheid om bestaande, verouderde zuiveringen te ‘upgraden’. Zo is het systeem ook geschikt voor stikstofverwijdering.

Bronvermelding: Waterforum online

Bekijk onze projecten